To opracowanie ogólne, nie porada prawna. Przy konkretnych wątpliwościach — zwłaszcza podatkowych i przy treściach dla dorosłych — skonsultuj się z prawnikiem lub księgowym.
Co jest legalne
Samo generowanie fikcyjnych postaci i publikowanie ich wizerunku nie jest w Polsce zabronione. Legalne jest również zarabianie na takiej postaci — przez subskrypcje, współprace reklamowe czy sprzedaż treści — pod warunkiem rozliczenia przychodu.
Gdzie są realne granice
Cudzy wizerunek
To najpoważniejsza granica. Wygenerowanie postaci łudząco podobnej do konkretnej, istniejącej osoby bez jej zgody narusza jej dobra osobiste. Jeśli takie treści mają charakter intymny, w Polsce jest to przestępstwo — art. 191a Kodeksu karnego przewiduje karę pozbawienia wolności za rozpowszechnianie wizerunku nagiej osoby bez zgody, a przepisy o zniesławieniu mogą znaleźć zastosowanie niezależnie.
Praktyczny wniosek: nie używaj zdjęć realnych osób jako referencji i nie buduj postaci „podobnej do” celebrytki. Postać ma być fikcyjna.
Wiek postaci
Generowanie treści o charakterze seksualnym z postaciami wyglądającymi na małoletnie jest przestępstwem — również wtedy, gdy postać nie istnieje i została w całości wygenerowana. Nie ma tu marginesu interpretacyjnego ani wyjątku „to tylko AI”.
Wprowadzanie w błąd
Podawanie wirtualnej postaci za realnego człowieka w celu wyłudzenia pieniędzy to oszustwo. Sama fikcyjność postaci nie jest problemem — problemem jest świadome wykorzystanie cudzego błędu dla korzyści majątkowej.
Oznaczanie treści generowanych
Unijne rozporządzenie o sztucznej inteligencji (AI Act) wprowadza obowiązki przejrzystości dla treści generowanych — odbiorca ma mieć możliwość dowiedzenia się, że ma do czynienia z materiałem stworzonym przez AI. Niezależnie od przepisów, większość platform sama wymaga oznaczenia takiego profilu w regulaminie.
W praktyce: oznacz profil zgodnie z wymogami platformy. To zajmuje chwilę, a chroni przed blokadą konta, na którym zbudowałeś zasięg.
Podatki
Przychód z prowadzenia wirtualnej postaci jest opodatkowany jak każdy inny przychód. Nie ma znaczenia, że pieniądze przychodzą z zagranicznej platformy ani że postać jest fikcyjna — liczy się to, że środki trafiają do ciebie.
- Przy regularnych, zorganizowanych przychodach zwykle mówimy o działalności gospodarczej.
- Przychody z zagranicy trzeba wykazać w polskim zeznaniu.
- Formę opodatkowania (zasady ogólne, ryczałt) warto ustalić z księgowym przed startem, a nie po pierwszej wypłacie.
Prawa do wygenerowanych obrazów
Kwestia praw autorskich do treści wygenerowanych w całości przez maszynę pozostaje sporna — w polskim prawie utworem jest przejaw działalności twórczej człowieka. W praktyce oznacza to, że twoja ochrona takiego obrazu może być słabsza, niż zakładasz. Sprawdź też regulamin narzędzia, którego używasz: to on określa, czy możesz wykorzystywać wygenerowane obrazy komercyjnie.
Krótka lista kontrolna
- Postać jest fikcyjna i nie przypomina konkretnej, istniejącej osoby.
- Postać jest jednoznacznie dorosła.
- Profil jest oznaczony zgodnie z wymogami platformy.
- Regulamin narzędzia dopuszcza użycie komercyjne.
- Przychód jest rozliczony, forma opodatkowania ustalona.
Najczęstsze pytania
Czy mogę stworzyć postać podobną do znanej osoby?
Nie. Wykorzystanie rozpoznawalnego wizerunku konkretnej osoby bez jej zgody narusza jej dobra osobiste, a przy treściach intymnych stanowi przestępstwo.
Czy muszę oznaczać, że to AI?
Wymagają tego zwykle regulaminy platform, a przepisy unijne idą w stronę obowiązku przejrzystości dla treści generowanych. W praktyce: oznaczaj.
Czy muszę zakładać działalność gospodarczą?
Przy regularnych, zorganizowanych przychodach zwykle tak. Formę rozliczenia najlepiej ustalić z księgowym przed pierwszą wypłatą.
Czy przychody z zagranicznej platformy trzeba zgłaszać w Polsce?
Tak. Miejsce siedziby platformy nie zwalnia z obowiązku rozliczenia przychodu w kraju rezydencji podatkowej.
Kurs omawia też stronę formalną
Zasady platform, oznaczanie treści i to, o co zapytać księgowego — zanim zaczniesz zarabiać.
ZOBACZ KURS – 199 ZŁ